<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<!DOCTYPE document PUBLIC "-//CNX//DTD CNXML 0.5 plus MathML//EN" "http://cnx.rice.edu/cnxml/0.5/DTD/cnxml_mathml.dtd">
<document xmlns="http://cnx.rice.edu/cnxml" xmlns:md="http://cnx.rice.edu/mdml/0.4" xmlns:m="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:bib="http://bibtexml.sf.net/" id="id4666656">
  <name>Елементи од математичка логика</name>
  <metadata>
  <md:version>1.7</md:version>
  <md:created>2007/09/17 10:44:01 GMT-5</md:created>
  <md:revised>2007/11/01 13:15:02.647 GMT-5</md:revised>
  <md:authorlist>
      <md:author id="lstefanovska">
      <md:firstname>Liljana</md:firstname>
      
      <md:surname>Stefanovska</md:surname>
      <md:email>liljana24@gmail.com</md:email>
    </md:author>
  </md:authorlist>

  <md:maintainerlist>
    <md:maintainer id="lstefanovska">
      <md:firstname>Liljana</md:firstname>
      
      <md:surname>Stefanovska</md:surname>
      <md:email>liljana24@gmail.com</md:email>
    </md:maintainer>
  </md:maintainerlist>
  
  <md:keywordlist>
    <md:keyword>дисјункција</md:keyword>
    <md:keyword>еквиваленција</md:keyword>
    <md:keyword>импикација</md:keyword>
    <md:keyword>исказ</md:keyword>
    <md:keyword>конјункција</md:keyword>
    <md:keyword>логички искази</md:keyword>
    <md:keyword>негација</md:keyword>
  </md:keywordlist>

  <md:abstract>Се дефинира логички исказ и основните логички операции</md:abstract>
</metadata>
  <content>
    <section id="id-20403298514">
      <name>ЕЛЕМЕНТИ ОД МАТЕМАТИЧКА ЛОГИКА</name>
      <para id="id8014981">Во математиката, како и во секојдневниот говор, се користат реченици со кои се искажуваат одредени тврдења кои се нарекуваат <term>искази</term>. Исказите може да бидат вистинити или невистинити. Вистинитоста на исказот се означува со симболот T (се чита “те”), а невистинитоста со 
<m:math><m:semantics><m:mtable><m:mtr><m:mrow><m:mrow><m:mrow/><m:mo stretchy="false">⊥</m:mo><m:mrow/></m:mrow><m:mrow/></m:mrow></m:mtr><m:mtr><m:mstyle fontsize="12pt"><m:mrow><m:mrow/></m:mrow></m:mstyle></m:mtr></m:mtable><m:annotation encoding="StarMath 5.0"> size 12{ ortho  ortho } {}</m:annotation></m:semantics></m:math> (се чита “не те”). Исказите се означуваат со малите букви од латиницата, на пр. исказ <emphasis>p</emphasis> или исказ <emphasis>q</emphasis>. Врз исказите може да се применуваат логички операции и тогаш формираат посложени искази. </para>
      <section id="id-686933708345">
        <name>Операции со логички искази </name>
        <para id="id5180512">За логичките искази важат следниве операции:</para>
        <section id="id-615973744442">
          <name>Негација</name>
          <para id="id7216097">Негација на исказот <emphasis>p</emphasis> e логички исказ со спротивна вистинитосна вредност од онаа на исказот <emphasis>p</emphasis> и се означува со </para>
          <para id="id9243448"><m:math><m:semantics><m:mrow><m:mstyle fontsize="12pt"><m:mrow><m:mrow><m:mo stretchy="false">¬</m:mo><m:mi>p</m:mi></m:mrow></m:mrow></m:mstyle><m:mrow/></m:mrow><m:annotation encoding="StarMath 5.0"> size 12{ neg p} {}</m:annotation></m:semantics></m:math> (или 
<m:math><m:semantics><m:mrow><m:mstyle fontsize="12pt"><m:mrow><m:mover accent="true"><m:mi>p</m:mi><m:mo stretchy="false">ˉ</m:mo></m:mover></m:mrow></m:mstyle><m:mrow/></m:mrow><m:annotation encoding="StarMath 5.0"> size 12{ { bar  {p}}} {}</m:annotation></m:semantics></m:math>).</para>
          <para id="id4551109">На пр. ако <emphasis>p</emphasis> е вистинит исказ, тогаш 
<m:math><m:semantics><m:mrow><m:mstyle fontsize="12pt"><m:mrow><m:mrow><m:mo stretchy="false">¬</m:mo><m:mi>p</m:mi></m:mrow></m:mrow></m:mstyle><m:mrow/></m:mrow><m:annotation encoding="StarMath 5.0"> size 12{ neg p} {}</m:annotation></m:semantics></m:math> е невистинит и обратно.</para>
        </section>
        <section id="id-333354520266">
          <name>Конјункција</name>
          <para id="id6710540">Операцијата конјункција на два логички искази p и q се означува со </para>
          <para id="id8873128">
            <m:math>
              <m:semantics>
                <m:mrow>
                  <m:mstyle fontsize="12pt">
                    <m:mrow>
                      <m:mrow>
                        <m:mi>p</m:mi>
                        <m:mo stretchy="false">∧</m:mo>
                        <m:mi>q</m:mi>
                      </m:mrow>
                    </m:mrow>
                  </m:mstyle>
                  <m:mrow/>
                </m:mrow>
                <m:annotation encoding="StarMath 5.0"> size 12{p and q} {}</m:annotation>
              </m:semantics>
            </m:math>
          </para>
          <para id="id9600664">и за неа се користи знакот 
<m:math><m:semantics><m:mtable><m:mtr><m:mrow><m:mrow><m:mrow/><m:mo stretchy="false">∧</m:mo><m:mrow/></m:mrow><m:mrow/></m:mrow></m:mtr><m:mtr><m:mstyle fontsize="12pt"><m:mrow><m:mrow/></m:mrow></m:mstyle></m:mtr></m:mtable><m:annotation encoding="StarMath 5.0"> size 12{ and  and } {}</m:annotation></m:semantics></m:math> кој се чита “и”. Со оваа опе­ра­ција се формира сложен логички исказ кој добива висти­ни­тосна вредност точно ако и само ако и двата искази <emphasis>p</emphasis> и <emphasis>q</emphasis> имаат вредност точно, а неточно во останатите случаи. </para>
        </section>
        <section id="id-34747750092">
          <name>Дисјункција</name>
          <para id="id9665560">Дисјункција на два логички искази <emphasis>p</emphasis> и <emphasis>q</emphasis> се означува со</para>
          <para id="id8854316">
            <m:math>
              <m:semantics>
                <m:mrow>
                  <m:mstyle fontsize="12pt">
                    <m:mrow>
                      <m:mrow>
                        <m:mi>p</m:mi>
                        <m:mo stretchy="false">∨</m:mo>
                        <m:mi>q</m:mi>
                      </m:mrow>
                    </m:mrow>
                  </m:mstyle>
                  <m:mrow/>
                </m:mrow>
                <m:annotation encoding="StarMath 5.0"> size 12{p or q} {}</m:annotation>
              </m:semantics>
            </m:math>
          </para>
          <para id="id4525707">а знакот за дисјункција 
<m:math><m:semantics><m:mtable><m:mtr><m:mrow><m:mrow><m:mrow/><m:mo stretchy="false">∨</m:mo><m:mrow/></m:mrow><m:mrow/></m:mrow></m:mtr><m:mtr><m:mstyle fontsize="12pt"><m:mrow><m:mrow/></m:mrow></m:mstyle></m:mtr></m:mtable><m:annotation encoding="StarMath 5.0"> size 12{ or  or } {}</m:annotation></m:semantics></m:math> се чита “или”. Вистинитосната вред­ност на исказ со дисјункција на логички искази има вредност точно ако барем еден од исказите има вредност точно.</para>
        </section>
        <section id="id-658500734899">
          <name>Импликација</name>
          <para id="id5030248">За логичката операција импликација се користи ознаката 
<m:math><m:semantics><m:mrow><m:mstyle fontsize="12pt"><m:mrow><m:mo stretchy="false">⇒</m:mo></m:mrow></m:mstyle><m:mrow/></m:mrow><m:annotation encoding="StarMath 5.0"> size 12{ drarrow } {}</m:annotation></m:semantics></m:math> и сложениот логички исказ со импликација се означува со</para>
          <para id="id4692512"><m:math><m:semantics><m:mrow><m:mstyle fontsize="12pt"><m:mrow><m:mrow><m:mi>p</m:mi><m:mo stretchy="false">⇒</m:mo><m:mi>q</m:mi></m:mrow></m:mrow></m:mstyle><m:mrow/></m:mrow><m:annotation encoding="StarMath 5.0"> size 12{p drarrow q} {}</m:annotation></m:semantics></m:math>.</para>
          <para id="id6136729">Овој исказ се чита “од <emphasis>p </emphasis>следи <emphasis>q</emphasis>” или “<emphasis>q</emphasis> е последица од <emphasis>p</emphasis>”. Вистинитосната вредност на исказ со импликација е неточно ако и само ако <emphasis>p</emphasis> е точно а <emphasis>q</emphasis> е неточно. </para>
        </section>
        <section id="id-628194856804">
          <name>Еквиваленција</name>
          <para id="id7368658">За операцијата еквиваленција се користи ознаката 
<m:math><m:semantics><m:mrow><m:mstyle fontsize="12pt"><m:mrow><m:mo stretchy="false">⇔</m:mo></m:mrow></m:mstyle><m:mrow/></m:mrow><m:annotation encoding="StarMath 5.0"> size 12{ dlrarrow } {}</m:annotation></m:semantics></m:math>. Еквива­ленци­јата на два искази се означува со</para>
          <para id="id5566623">
            <m:math>
              <m:semantics>
                <m:mrow>
                  <m:mstyle fontsize="12pt">
                    <m:mrow>
                      <m:mrow>
                        <m:mi>p</m:mi>
                        <m:mo stretchy="false">⇔</m:mo>
                        <m:mi>q</m:mi>
                      </m:mrow>
                    </m:mrow>
                  </m:mstyle>
                  <m:mrow/>
                </m:mrow>
                <m:annotation encoding="StarMath 5.0"> size 12{p dlrarrow q} {}</m:annotation>
              </m:semantics>
            </m:math>
          </para>
          <para id="id4963758">и се чита “<emphasis>p</emphasis> е еквивалентно со <emphasis>q</emphasis>”. Вистинитосна вредност на исказ со еквиваленција е точно ако и само ако двата искази <emphasis>p</emphasis> и <emphasis>q</emphasis> имаат иста висти­нитосна вредност. Еквиваленцијата означува дека 
<m:math><m:semantics><m:mrow><m:mstyle fontsize="12pt"><m:mrow><m:mrow><m:mo stretchy="false">(</m:mo><m:mi>p</m:mi><m:mo stretchy="false">⇒</m:mo><m:mi>q</m:mi><m:mrow><m:mo stretchy="false">)</m:mo><m:mo stretchy="false">∧</m:mo><m:mo stretchy="false">(</m:mo></m:mrow><m:mi>q</m:mi><m:mo stretchy="false">⇒</m:mo><m:mi>p</m:mi><m:mo stretchy="false">)</m:mo></m:mrow></m:mrow></m:mstyle><m:mrow/></m:mrow><m:annotation encoding="StarMath 5.0"> size 12{ \( p drarrow q \)  and  \( q drarrow p \) } {}</m:annotation></m:semantics></m:math>. </para>
        </section>
      </section>
    </section>
  </content>
</document>
