1. Да се провери дали се компланарни векторите:
а) a→={1,2,1}a→={1,2,1} size 12{ {a} cSup { size 8{ rightarrow } } = lbrace 1,2,1 rbrace } {},
b→={2,3,4}b→={2,3,4} size 12{ {b} cSup { size 8{ rightarrow } } = lbrace 2,3,4 rbrace } {} и
c→={4,5,10}c→={4,5,10} size 12{ {c} cSup { size 8{ rightarrow } } = lbrace 4,5,"10" rbrace } {}.
б) a→={2,1,−3}a→={2,1,−3} size 12{ {a} cSup { size 8{ rightarrow } } = lbrace 2,1, - 3 rbrace } {},
b→={1,−4,1}b→={1,−4,1} size 12{ {b} cSup { size 8{ rightarrow } } = lbrace 1, - 4,1 rbrace } {} и
c→={3,−2,2}c→={3,−2,2} size 12{ {c} cSup { size 8{ rightarrow } } = lbrace 3, - 2,2 rbrace } {}.
Решение.
а)
(
a
→
,
b
→
,
c
→
)
=
∣
1
2
1
2
3
4
4
5
10
∣
=
(
a
→
,
b
→
,
c
→
)
=
∣
1
2
1
2
3
4
4
5
10
∣
=
size 12{ \( {a} cSup { size 8{ rightarrow } } , {b} cSup { size 8{ rightarrow } } , {c} cSup { size 8{ rightarrow } } \) = lline matrix {
1 {} # 2 {} # 1 {} ##
2 {} # 3 {} # 4 {} ##
4 {} # 5 {} # "10"{}
} rline ={}} {}
=
1
⋅
3
⋅
10
+
2
⋅
4
⋅
4
+
2
⋅
5
⋅
1
−
4
⋅
3
⋅
1
−
5
⋅
4
⋅
1
−
2
⋅
2
⋅
10
=
=
1
⋅
3
⋅
10
+
2
⋅
4
⋅
4
+
2
⋅
5
⋅
1
−
4
⋅
3
⋅
1
−
5
⋅
4
⋅
1
−
2
⋅
2
⋅
10
=
size 12{ {}=1 cdot 3 cdot "10"+2 cdot 4 cdot 4+2 cdot 5 cdot 1 - 4 cdot 3 cdot 1 - 5 cdot 4 cdot 1 - 2 cdot 2 cdot "10"={}} {}
(1)
=30+32+10−12−20−40=72−72=0=30+32+10−12−20−40=72−72=0 size 12{ {}="30"+"32"+"10" - "12" - "20" - "40"="72" - "72"=0} {}.
Значи, векторите
a→a→ size 12{ {a} cSup { size 8{ rightarrow } } } {},
b→b→ size 12{ {b} cSup { size 8{ rightarrow } } } {} и
c→c→ size 12{ {c} cSup { size 8{ rightarrow } } } {} се компланарни.
б)
(
a
→
,
b
→
,
c
→
)
=
∣
2
1
−
3
1
−
4
1
3
−
2
2
∣
=
(
a
→
,
b
→
,
c
→
)
=
∣
2
1
−
3
1
−
4
1
3
−
2
2
∣
=
size 12{ \( {a} cSup { size 8{ rightarrow } } , {b} cSup { size 8{ rightarrow } } , {c} cSup { size 8{ rightarrow } } \) = lline matrix {
2 {} # 1 {} # - 3 {} ##
1 {} # - 4 {} # 1 {} ##
3 {} # - 2 {} # 2{}
} rline ={}} {}
=
2
⋅
(
−
4
)
⋅
2
+
1
⋅
1
⋅
3
+
1
⋅
(
−
2
)
⋅
(
−
3
)
−
3
⋅
(
−
4
)
⋅
(
−
3
)
−
2
⋅
1
⋅
(
−
2
)
−
2
⋅
1
⋅
1
=
=
2
⋅
(
−
4
)
⋅
2
+
1
⋅
1
⋅
3
+
1
⋅
(
−
2
)
⋅
(
−
3
)
−
3
⋅
(
−
4
)
⋅
(
−
3
)
−
2
⋅
1
⋅
(
−
2
)
−
2
⋅
1
⋅
1
=
size 12{ {}=2 cdot \( - 4 \) cdot 2+1 cdot 1 cdot 3+1 cdot \( - 2 \) cdot \( - 3 \) - 3 cdot \( - 4 \) cdot \( - 3 \) - 2 cdot 1 cdot \( - 2 \) - 2 cdot 1 cdot 1={}} {}
(2)
=(−16)+3+6−36+4−2=(−7)−34=(−41)≠0=(−16)+3+6−36+4−2=(−7)−34=(−41)≠0 size 12{ {}= \( - "16" \) +3+6 - "36"+4 - 2= \( - 7 \) - "34"= \( - "41" \) <> 0} {}.
Следува векторите
a→a→ size 12{ {a} cSup { size 8{ rightarrow } } } {},
b→b→ size 12{ {b} cSup { size 8{ rightarrow } } } {} и
c→c→ size 12{ {c} cSup { size 8{ rightarrow } } } {} не се компланарни.
2. Да се пресмета волуменот на паралелопипедот конструиран над векторите
a→={2,3,4}a→={2,3,4} size 12{ {a} cSup { size 8{ rightarrow } } = lbrace 2,3,4 rbrace } {},
b→={4,5,0}b→={4,5,0} size 12{ {b} cSup { size 8{ rightarrow } } = lbrace 4,5,0 rbrace } {} и
c→={3,4,1}c→={3,4,1} size 12{ {c} cSup { size 8{ rightarrow } } = lbrace 3,4,1 rbrace } {}.
Решение.
V=∣(a→,b→,c→)∣=∣∣234450341∣∣=∣10+64−60−12∣=∣4−2∣=∣2∣=2V=∣(a→,b→,c→)∣=∣∣234450341∣∣=∣10+64−60−12∣=∣4−2∣=∣2∣=2 size 12{V= \lline \( {a} cSup { size 8{ rightarrow } } , {b} cSup { size 8{ rightarrow } } , {c} cSup { size 8{ rightarrow } } \) \lline = \lline lline matrix {
2 {} # 3 {} # 4 {} ##
4 {} # 5 {} # 0 {} ##
3 {} # 4 {} # 1{}
} rline \lline = \lline "10"+"64" - "60" - "12" \lline = \lline 4 - 2 \lline = \lline 2 \lline =2} {}.
3. Да се покаже дека точките
A(1,2,−1)A(1,2,−1) size 12{A \( 1,2, - 1 \) } {},
B(0,1,5)B(0,1,5) size 12{B \( 0,1,5 \) } {},
C(−1,2,1)C(−1,2,1) size 12{C \( - 1,2,1 \) } {} и
D(2,1,3)D(2,1,3) size 12{D \( 2,1,3 \) } {} лежат во иста рамнина.
Решение.
AB→={−1,−1,6}AB→={−1,−1,6} size 12{ { ital "AB"} cSup { size 8{ rightarrow } } = lbrace - 1, - 1,6 rbrace } {},
AC→={−2,0,2}AC→={−2,0,2} size 12{ { ital "AC"} cSup { size 8{ rightarrow } } = lbrace - 2,0,2 rbrace } {},
AD→={1,−1,4}AD→={1,−1,4} size 12{ { ital "AD"} cSup { size 8{ rightarrow } } = lbrace 1, - 1,4 rbrace } {}.
(AB→,AC→,AD→)=∣−1−16−2021−14∣=(−2)+12−8−2=0(AB→,AC→,AD→)=∣−1−16−2021−14∣=(−2)+12−8−2=0 size 12{ \( { ital "AB"} cSup { size 8{ rightarrow } } , { ital "AC"} cSup { size 8{ rightarrow } } , { ital "AD"} cSup { size 8{ rightarrow } } \) = lline matrix {
- 1 {} # - 1 {} # 6 {} ##
- 2 {} # 0 {} # 2 {} ##
1 {} # - 1 {} # 4{}
} rline = \( - 2 \) +"12" - 8 - 2=0} {}.
Следува векторите
AB→,AC→,AD→AB→,AC→,AD→ size 12{ { ital "AB"} cSup { size 8{ rightarrow } } ,` { ital "AC"} cSup { size 8{ rightarrow } } , {` ital "AD"} cSup { size 8{ rightarrow } } } {} се компланарни, па и точките A, B, C и D лежат во иста рамнина.
4. Волуменот на тетраедар е 5. Три негови темиња се во точките:
A(2,1,−1)A(2,1,−1) size 12{A \( 2,1, - 1 \) } {},
B(3,0,1)B(3,0,1) size 12{B \( 3,0,1 \) } {} и
C(2,−1,3)C(2,−1,3) size 12{C \( 2, - 1,3 \) } {}.
Да се определат координатите на четвртото теме D, ако се знае дека тоа лежи на y-оската.
Решение.
Темето D има координати:
D(0,d,0)D(0,d,0) size 12{D \( 0,d,0 \) } {}, бидејќи лежи на y-оската.
VT=5VT=5 size 12{V rSub { size 8{T} } =5} {}. Следува
16∣(AB→,AC→,AD→)∣=516∣(AB→,AC→,AD→)∣=5 size 12{ { {1} over {6} } \lline \( { ital "AB"} cSup { size 8{ rightarrow } } , { ital "AC"} cSup { size 8{ rightarrow } } , { ital "AD"} cSup { size 8{ rightarrow } } \) \lline =5} {}.
AB→={1,−1,2}AB→={1,−1,2} size 12{ { ital "AB"} cSup { size 8{ rightarrow } } = lbrace 1, - 1,2 rbrace } {},
AC→={0,2,−4}AC→={0,2,−4} size 12{ { ital "AC"} cSup { size 8{ rightarrow } } = lbrace 0,2, - 4 rbrace } {},
AD→={−2,d−1,1}AD→={−2,d−1,1} size 12{ { ital "AD"} cSup { size 8{ rightarrow } } = lbrace - 2,d - 1,1 rbrace } {}.
16∣(AB→,AC→,AD→)∣=16∣∣1−120−24−2d−11∣∣=516∣(AB→,AC→,AD→)∣=16∣∣1−120−24−2d−11∣∣=5 size 12{ { {1} over {6} } \lline \( { ital "AB"} cSup { size 8{ rightarrow } } , { ital "AC"} cSup { size 8{ rightarrow } } , { ital "AD"} cSup { size 8{ rightarrow } } \) \lline = { {1} over {6} } \lline lline matrix {
1 {} # - 1 {} # 2 {} ##
0 {} # - 2 {} # 4 {} ##
- 2 {} # d - 1 {} # 1{}
} rline \lline =5} {}.
16∣(−2+8−8−4d+4)∣=516∣(−2+8−8−4d+4)∣=5 size 12{ { {1} over {6} } \lline \( - 2+8 - 8 - 4d+4 \) \lline =5} {}.
16∣(2−4d)∣=516∣(2−4d)∣=5 size 12{ { {1} over {6} } \lline \( 2 - 4d \) \lline =5} {}.
∣2−4d∣=30∣2−4d∣=30 size 12{ \lline 2 - 4d \lline ="30"} {}. Оттука, добиваме
[
2
−
4d
=
30
2
−
4d
=
−
30
⇔
[
d
1
=
28
−
4
d
2
=
−
32
−
4
⇔
[
d
1
=
−
7
d
2
=
8
[
2
−
4d
=
30
2
−
4d
=
−
30
⇔
[
d
1
=
28
−
4
d
2
=
−
32
−
4
⇔
[
d
1
=
−
7
d
2
=
8
size 12{\[ matrix {
2 - 4d="30"`` {} ##
2 - 4d= - "30"
} dlrarrow \[ matrix {
d rSub { size 8{1} } = { {"28"} over { - 4} } `` {} ##
d rSub { size 8{2} } = { { - "32"} over { - 4} }
} dlrarrow \[ matrix {
d rSub { size 8{1} } = - 7 {} ##
d rSub { size 8{2} } =8``
} } {}
(3)
Има две можности:
D1(0,−7,0)D1(0,−7,0) size 12{D rSub { size 8{1} } \( 0, - 7,0 \) } {} и
D2(0,8,0)D2(0,8,0) size 12{D rSub { size 8{2} } \( 0,8,0 \) } {}.