Skip to content Skip to navigation

OpenStax_CNX

You are here: Home » Content » Om verskillende SA liedere te sing rondom die tema 'nasiebou'

Navigation

Lenses

What is a lens?

Definition of a lens

Lenses

A lens is a custom view of the content in the repository. You can think of it as a fancy kind of list that will let you see content through the eyes of organizations and people you trust.

What is in a lens?

Lens makers point to materials (modules and collections), creating a guide that includes their own comments and descriptive tags about the content.

Who can create a lens?

Any individual member, a community, or a respected organization.

What are tags? tag icon

Tags are descriptors added by lens makers to help label content, attaching a vocabulary that is meaningful in the context of the lens.

This content is ...

In these lenses

  • GETSenPhaseAC display tagshide tags

    This module is included inLens: Siyavula: Arts & Culture (Gr. 7-9)
    By: Siyavula

    Review Status: In Review

    Click the "GETSenPhaseAC" link to see all content selected in this lens.

    Click the tag icon tag icon to display tags associated with this content.

Recently Viewed

This feature requires Javascript to be enabled.

Tags

(What is a tag?)

These tags come from the endorsement, affiliation, and other lenses that include this content.
 

Om verskillende SA liedere te sing rondom die tema 'nasiebou'

Module by: Siyavula Uploaders. E-mail the author

KUNS EN KULTUUR

Graad 7

PERSOONLIKE EN SOSIALE VAARDIGHEDE

Module 2

Om verskillende Suid-Afrikaanse liedere te sing rondom die tema “nasiebou”

MUSIEK

In hierdie module gaan ons Suid-Afrikaanse liedere uit verskillende kulture en in verskillende tale sing en begelei. Hierdie liedere kan almal in verband gebring word met ons tema: nasiebou.

Aktiwiteit 1:

Om verskillende Suid-Afrikaanse liedere te sing rondom die tema “nasiebou”

[LU 3.6]

  1. Volg die opvoeder se instruksies om die volgende aspekte t.o.v. elke lied te dek:
  • Agtergrondinligting
  • Beluistering
  • Aanleer en sing van lied
  • Die volgende aanhaling kom uit ‘n toespraak tydens die onthulling van ‘n monument op Erfnisdagviering (1996). Lees die aanhaling en beantwoord dan die vrae. Die opvoeder sal die nodige agtergrondkennis aan jou verskaf.

“Today it forms part of our national anthem; and along with Die Stem, it embellishes various strands of our past in a unison of inclusiveness, of the oneness of South Africa’s people.”

  1. (i) Watter voormalige president vermoed jy het hierdie toespraak gelewer?

  1. (i) Na watter lied (“it”) word hier verwys?

  1. (i) Ter ere van wie is die monument opgerig?

  1. (i) Waarom?

  1. (i) Wie het Die Stem gekomponeer?

  1. (i) Wie was verantwoordelik vir die woorde van Die Stem?

  1. (i) Noem een aspek in die volkslied wat nasiebou aanmoedig.

Nkosi sikelel’iAfrika

Maluphakanyisw’ uphondo lwayo,

Yizwa imithandazoyethu,

Nkosi sikelela, thina lusapho lwayo

Morena boloka setjhaba sa heso,

O fedise dintwa la matshwenyeho,

O se boloke, O se boloke setjhaba sa heso,

Setjhaba sa South Afrika – South Afrika.

Uit die blou van onse hemel,

Uit die diepte van ons see,

Oor ons ewige gebergtes,

Waar die kranse antwoord gee,

Sounds the call to come together,

And united we shall stand,

Let us live and strive for freedom,

In South Africa our land.

1.2 “Die stad lê aan die voet van die tafel, tussen die duiwel se stert en die leeu se kop.”

A. Voltooi die volgende n.a.v. hierdie aanhaling:

  1. (i) Na watter stad word verwys?

  1. (i) Vervang die onderstreepte gedeeltes met eiename om die werklike ligging van die stad te beskryf:

“Die stad lê aan die voet van , tussen

en “

B. Luister na gedeeltes van My broertjie my bra’ en New Year en beantwoord die vrae. Die opvoeder sal agtergrondinligting aan jou verskaf.

  1. (i) Uit watter musiekblyspel kom bogenoemde twee liedere?

  1. (i) Wat is ‘n musiekblyspel?

  1. (i) Wat beteken bra?

  1. (i) Watter instrumente is prominent in New Year ?

Doen navorsing oor Distrik Ses t.o.v. die geskiedenis en die tasbare aspekte van die kultuur wat daar beoefen is, soos bv. tradisionele Kaapse cuisine (resepte vir bobotie en geelrys, samoesas, rotis, koeksisters).

KLASBESPREKING

  • Die klas onderverdeel in verskillende groepe (ses).
  • Almal luister na die opname van die Kaapse Klopse.
  • Elke groep doen navorsing oor één van die aspekte t.o.v. die Kaapse Klopse soos hieronder uiteengesit.
  • Elke groep dra hul inligting oor aan die res van die klas. Dit kan ook prakties gedemonstreer word deur bv. die kleredrag aan te trek, die danspassies uit te voer, ens.
  • Die hele klas dra by tot die bespreking.
  • Elke leerder voeg enkele kenmerke by.

KAAPSE KLOPSE SE MUSIEK EN KULTUUR:

  • Karnavaltradisie
  • Danspassies
  • Musiek
  • Instrumente
  • Taalgebruik
  • Kleredrag

GHOEMA IS WOEMA

Die Alibama

Daar kom die Alibama,

Die Alibama die kom oor die see(2X)

Nôi, Nôi die rietkooi, nôi, die rietkooi is gemaak,

Die rietkooi is vir my gemaak om daar op te slaap(2x)

Die Alibama, Die Alibama

Die Alibama kom oor die see (2X)

Janewarie....

Janewarie, Feberwarie Maart

*April, May, June, July (2X)

August, September, October, November, December (2x)

Janewarie, Feberwarie Maart

April, May, June, July (2X)

(*April tot Desember – Engelse uitspraak)

Nuwejaar

Aai-aai Ja-goe (2)

Aai- aai –aai dis ‘n Nuwejaar

Aai-aai Ja-goe (2)

Aai- aai –aai dis ‘n Nuwejaar

Nuwejaar

Wow wow wow wow wie die wie die wie die

wee die Nuwejaar is hier (2)

Onner Tafelberg, die was lekker daar

Distrik Ses was kwaai op ‘n Nuwejaar.

Elke Oujaarsaand sit die mense daar

Op banke daar bo in Hanoverstraat.

En dit was joltyd

Dit was tog so lekker joltyd

Dit was tog so lekker

Dit was lekker daar bo in Hanoverstraat

C. Beantwoord die volgende vrae:

  1. (i) Waarna verwys die “Alibama”?

  1. (i) Wat is ‘n rietkooi? Hou dit enige verband met die Alibama as sulks? Motiveer.

  1. (i) Watter liedjie(s) kan nog hierby ingevoeg word?

  1. (i) Stem jy saam met die uitdrukking wat sê “Ghoema is Woema”. Motiveer.

  1. (i) Waarvan is die term “ghommaliedjie” afgelei?

  1. (i) Definieer ”ghommaliedjie”.

  1. (i) Wat is die belangrikste musiekelement van ghoema- en moppiemusiek?

  1. (i) Waarvan is die term “moppie” afgelei?

  1. (i) Definieer “moppie”.

  1. (i) Hoe verskil ‘n moppie van ‘n ghommaliedjie?

  1. (i) Noem watter groepe onderskeidelik veral ghoemaliedjies en wie moppies sing.

  1. (i) Waarmee word die spot gedryf in die onderstaande moppie?

Skinnery in die washuis

deur Abdullah Isaacs

Tapsiela met haar groot bek kan baie raas

Sy maak skandaal in die ou wasplaas;

Sy sê Gasbieya is skeel,

Nou wil Gasbieya vir haar verbeel

En verder

Oe Tapsiela, Gafiela en Jamiela,

Pasop! Pasop!

Hier kom motjie Dingie met haar lang snuif lip;

Haar gevreet lyk so plat soos ‘n ou wasklip.

(xiii) Skryf jou eie moppie waarin die spot gedryf word met ‘n beroemde persoon, politikus, ens.

1.3

A Die volgende berig het op 7 Maart 1995 in ‘n plaaslike koerant verskyn:

KAAPSTAD. Anneline Malebo, lid van die popgroep Joy wat vir die trefferliedjie "Paradise Road" bekend was, word Saterdag in Guguletu begrawe.

Die roudiens sal in 'n groot tent op die oop veld voor haar familiewoning, huis nr. 8 in NY46, gehou word. Sy sal daarna in die Guguletu-begraafplaas ter ruste gelê word.

Dis nog onbekend hoe laat die begrafnis sal begin.

Verduidelik die verband tussen hierdie berig en die neiging om na die lied Paradise Road te verwys as Suid-Afrika se nie-amptelike Vigs-lied? (South Africa's unofficial Aids anthem.)

PARADISE ROAD

Come with me down Paradise Road

This way please, I’ll carry along

This you won’t believe

Come with me to Paradise Place

Just outside and open your eyes

This you won’t believe

There are better days before us

And the burning bridge behind us

By us spoken;

The sky is burning

There’s a woman waiting weeping

And a young man nearly beaten

All for love

Paradise is almost closing down.

B. Luister na ‘n tweede opname van hierdie lied soos gesing deur Jannie Moolman en die Zulu sanggroep Colenso Abafana van Ladysmith. Beantwoord die volgende vrae:

  1. (i) Onder watter tipe sangstem kan Jannie Moolman geklassifiseer word?

  1. (i) Wat beteken Abafana?

  1. (i) Beskryf die styl van die sanggroep.

  1. (i) Motiveer waarom hierdie lied gesien kan word as ‘n voorbeeld van “vermenging van style in musiek”.

1.4 Hier volg die woorde van die eerste gedeelte van The Click Song. Voeg die uitspraak en die Afrikaans by, en noem die kunstenaar wat die lied bekend gemaak het.

Table 1
  THE CLICK SONG  
  Xhosa (voeg uitspraak onderaan by) Afrikaans
  I gqi ra  
     
  Len dle la  
     
  Ngu Gqon gqo thwa ne  
     

Kunstenaar:

1.5

A. Verdeel in vier groepe. Elke groep gebruik een van die aangeleerde liedere om die volgende te demonstreer:

  1. (i) Die musiekelemente : tempo, ritme, maatslag, dinamiek
  2. (ii) Hoe hierdie elemente die karakter van die musiek beïnvloed

B. Omskryf kortliks wat elk van die volgende terme beteken:

TEMPO:

RITME:

MAATSLAG:

DINAMIEK:

Volg die opvoeder se instruksies en skep julle eie begeleidings vir die liedere wat julle in Aktiwiteit 1 aangeleer het.

Aktiwiteit 2:

Om ‘n begeleiding vir ‘n Suid-Afrikaanse lied te skep

[LU 3.7]

Assessering

Table 2
Leeruitkomstes(LUs)
 
LU 3
DEELNAME EN SAMEWERKINGDie leerder is in staat om persoonlike en sosiale vaardighede deur individuele en groepdeelname aan kuns- en kultuuraktiwiteite te toon.
Assesseringstandaarde(ASe)
 
Dit is duidelik wanneer die leerder:
ALGEMEENt.o.v. 3.1 – 3.8 hieronder, die volgende toon:
  • omskepping van persoonlike ervaringe in vorms van uitdrukking;
  • die vermoë toon om eie bydraes binne groepsverband te lewer;
 
VISUELE KUNS (3.8)
  • saamwerk met ander in die beplanning en skepping van ‘n gesamentlike kunsproduk of aanbieding wat nasiebou in Suid-Afrika bevorder;
 
MUSIEK (3.6 – 3.7)
  • Suid-Afrikaanse liedere uit verskillende kulture met die gepaste ritme, tempo en dinamika sing en/of speel;
  • gepaste melodiese of nie-melodiese begeleiding vir enige Suid-Afrikaanse volksliedjie, lofsang of melodie skep;

Content actions

Download module as:

PDF | EPUB (?)

What is an EPUB file?

EPUB is an electronic book format that can be read on a variety of mobile devices.

Downloading to a reading device

For detailed instructions on how to download this content's EPUB to your specific device, click the "(?)" link.

| More downloads ...

Add module to:

My Favorites (?)

'My Favorites' is a special kind of lens which you can use to bookmark modules and collections. 'My Favorites' can only be seen by you, and collections saved in 'My Favorites' can remember the last module you were on. You need an account to use 'My Favorites'.

| A lens I own (?)

Definition of a lens

Lenses

A lens is a custom view of the content in the repository. You can think of it as a fancy kind of list that will let you see content through the eyes of organizations and people you trust.

What is in a lens?

Lens makers point to materials (modules and collections), creating a guide that includes their own comments and descriptive tags about the content.

Who can create a lens?

Any individual member, a community, or a respected organization.

What are tags? tag icon

Tags are descriptors added by lens makers to help label content, attaching a vocabulary that is meaningful in the context of the lens.

| External bookmarks