Skip to content Skip to navigation Skip to collection information

OpenStax-CNX

You are here: Home » Content » Kuns en Kultuur Graad 7 » Om die gebruik van instrumente in Westerse musiek te ondersoek

Navigation

Lenses

What is a lens?

Definition of a lens

Lenses

A lens is a custom view of the content in the repository. You can think of it as a fancy kind of list that will let you see content through the eyes of organizations and people you trust.

What is in a lens?

Lens makers point to materials (modules and collections), creating a guide that includes their own comments and descriptive tags about the content.

Who can create a lens?

Any individual member, a community, or a respected organization.

What are tags? tag icon

Tags are descriptors added by lens makers to help label content, attaching a vocabulary that is meaningful in the context of the lens.

This content is ...

In these lenses

  • GETSenPhaseAC display tagshide tags

    This module and collection are included inLens: Siyavula: Arts & Culture (Gr. 7-9)
    By: Siyavula

    Module Review Status: In Review
    Collection Review Status: In Review

    Click the "GETSenPhaseAC" link to see all content selected in this lens.

    Click the tag icon tag icon to display tags associated with this content.

Recently Viewed

This feature requires Javascript to be enabled.

Tags

(What is a tag?)

These tags come from the endorsement, affiliation, and other lenses that include this content.
 

Om die gebruik van instrumente in Westerse musiek te ondersoek

Module by: Siyavula Uploaders. E-mail the author

KUNS EN KULTUUR

Graad 7

UITDRUKKING EN KOMMUNIKASIE

Module 5

Om die gebruik van instrumente in Westerse musiek te ondersoek

Musiek

Inleidend

Kan jy enkele voorbeelde noem waarvoor musiekinstrumente gebruik word?

Uit hierdie voorbeelde kan jy aflei dat die primêre doel van musiekinstrumente is om klank te produseer en musiek te maak!

Onthou jy nog die ghommatrom?

Wat is die doel, funksie en rol van die ghommatrom?*

Maar hoe word die trom in ander musiekkulture gebruik?

Die funksie en rol van instrumente varieer van tydstip tot tydstip, area tot area en kultuur tot kultuur. Ons gaan in hierdie module ondersoek instel na die doel, funksie en rol van instrumente (spesifiek ook die trom) in:

  1. Westerse musiek ( klassieke musiek)
  2. Tradisionele musiek (Indiese musiek)
  3. Inheemse musiek (Afrika-musiek)

Aktiwiteit 1:

Om die gebruik van instrumente in Westerse musiek te ondersoek

[LU 4.3]

Stap 1

Die opvoeder sal ‘n kort gedeelte van SYMPHONIE FANTASTIQUE (1829) DEEL IV van Hector Berlioz aan jou voorspeel.

Omkring die korrekte moontlikhede:

Table 1
  • Watter tipe orkes is dit?
Rock Jazz Simfonie Pop
  • Watter tipe instrumente kan jy onderskei?
Strykers Houtblasers Koperblasers Slagwerk

Stap 2

Die opvoeder sal agtergrond inligting gee omtrent die komposisie, sowel as die komponis. Luister goed en beantwoord dan die volgende vrae.

  • Wat is ‘n simfonie?

  • Wat is ‘n programsimfonie?

  • Waarvoor was Berlioz veral bekend?

  • Noem een tipiese kenmerk van die Romantiek.

  • Wat is die tema van hierdie simfonie?

Stap 3

Luister (meer as een maal!) na kort gedeeltes uit die onderskeie dele van die simfonie en beantwoord die vrae. Julle kan ook in groepies werk

Deel ii

  • Watter geleentheid word beskryf deur die musiek?

  • Hoe weet jy dit?

  • Watter instrumentegroep vorm die basis van die orkes?

  • Watter instrument verleen ‘n “feëagtige” gevoel?

Deel iiI

  • Watter toneel word hier uitgebeeld?

  • Uit watter instrumentegroep sou jy kies om die skaapwagters se fluite uit te beeld?

  • Watter instrumente gebruik die komponis?

  • Wat is die belangrikste funksie van die houtblasers?

  • Watter rol/le neem die strykers aan?

Deel iV

  • Watter instrument/instrumentegroep is hier veral pertinent?

  • Hoe ervaar jy hierdie musiek? Gee byvoeglike naamwoorde om dit te beskryf.

  • Waarvoor is koperblasers aanvanklik (nog voor die simfonie-orkes) gebruik?

  • Waarom?

  • Beskryf die funksie van die koperblasers.

  • Beskryf die funksie van die slagwerkinstrumente.

Aktiwiteit 2:

Om die gebruik van instrumente in tradisionele musiek te ondersoek: Indiese musiek

[LU 4.3]

Stap 1

Luister na die musiek en beantwoord die volgende vrae:

  • Is die musiek bekend aan jou?

  • Waaraan laat die musiek jou dink of waar dink jy sal jy hierdie tipe musiek hoor?

  • Hoeveel instrumente hoor jy?

  • Beskryf in jou eie woorde wat jy dink die funksie van elke instrument is.

  • Kan jy enige patrone hoor m.b.t. melodie, ritme en vorm?

  • Dink jy die melodie is spesifiek so gekomponeer (m.a.w. alles noot vir noot neergeskryf) of is daar baie improvisasie?

Stap 2

Tuiswerk/navorsing

Versamel prente en artikels wat verband hou met die Indiese tradisies (klere, kos, instrumente, materiaal, kuns, maskers ens.) en plak dit in jou leerderjoernaal. As jy video opnames kan maak van programme op televisie kan jy dit gerus aan die res van die klas voorspeel.

Stap 3

Agtergrond

  • In Indië word die term SANGITA gebruik vir musiek, sowel as vir dans en drama.
  • Indiese musiek is een van die oudste musiek vorme en dateer sowat 3 000 jaar terug.
  • Baie mense van Indië het gereis en hulself gevestig in ander dele van die wêreld – so ook Suid-Afrika.
  • Saam met hulle het hulle die Indiese musiekkultuur gebring.
  • Hierdie musiekkultuur bestaan o.a. uit klassieke musiek, geestelike musiek (Hindu), volksmusiek, tradisionele musiek, populêre musiek .
  • Die belangrikste instrument in Indiese musiek is basies die stem.
  • Die musiek word dit hoofsaaklik mondeling (soos musiek uit Afrika) van geslag tot geslag oorgedra d.m.v. nabootsing.
  • Tiperend aan hulle vokale styl is die verskeie note wat op een lettergreep gesing word.
    Figure 1
    Figure 1 (Picture 31.png)
  • Daar word ook baie gebruik gemaak van versierings en improvisasie. Improvisasies word gewoonlik uitgevoer deur die solis en tromspeler.

Stap 4

Instrumente

Hier volg die beskrywing van drie Indiese musiekinstrumente.

  • Tabla is die gewildste perkussie instrument. Dit bestaan uit ‘n stel van twee tromme en word met die vingers en hande bespeel.

  • Die mees algemene instrument is die siter. Dit is ‘n snaarinstrument met sewe snare en ‘n lang nek. Die snare word gepluk en die instrument word dikwels vir solo-improvisasies gebruik. Dan is daar is ook nog 11 - 13 addisionele snare. Hierdie snare vibreer saam (word nie gepluk nie) om die kenmerkende klank van die siter voort te bring.
  • Die tambura is soortgelyk aan die vorm van die siter, maar het slegs vier snare. Die instrument se lang nek word vertikaal (regop) gehou wanneer dit bespeel word.

Al die instrumente word bespeel terwyl plat op die grond gesit word.

Identifiseer nou die instrumente volgens bostaande beskrywing.

Figure 2
Figure 2 (Picture 35.png)
Figure 3
Figure 3 (Picture 36.png)

Figure 4
Figure 4 (Picture 37.png)

Stap 5

Die samestelling van indiese musiek

Indiese musiek bestaan basies uit drie patrone wat elk verteenwoordig word deur ‘n spesifieke instrument. Voltooi die volgende deur die instrument en die funksie (patroon) by te voeg.

RAGA

Instrument:

Funksie

TALA

Instrument:

Funksie:

DREUNBAS

Instrument:

Funksie:

Stap 6

Volg die opvoeder se instruksies om ‘n komposisie in eg Indiese styl uit te voer!

Stap 7

TOETS JOU KENNIS VAN INDIESE MUSIEK

Merk die blokkie met die korrekte antwoord in. (a,b of c)

  1. Wat is die Indiese woord vir musiek?
Table 2
a Sangira b Sangita c Musica
  1. Watter ander twee kunsvorme word ook met die term aangedui?
Table 3
a Dans en drama b Tatoeëring en dans c Tatoeëring en drama
  1. Waar is Indië geleë?
Table 4
a Afrika b Amerika c Asië
  1. Watter godsdienste word veral in Indië beoefen?
Table 5
a Hindoeïsme b Boeddhisme c Christen
  1. Hoe is Indiese volksmusiek (asook die klassieke tradisie) versprei?
Table 6
a Bladmusiek b Films c Mondeling
  1. In watter taal is die onderskrifte in films van Indië?
Table 7
a Afrikaans b Frans c Engels
  1. Wat beteken improvisasie?
Table 8
a Om die melodie te speel net soos wat jy wil b Om musiek op te maak soos jy vorder c Om tyd te hou
  1. Op watter sisteem is Westerse musiek hoofsaaklik gebaseer?
Table 9
a Diatoniese b Pentatoniese c Tala
  1. Op watter sisteem is ons eie raga gebaseer?
Table 10
a Diatoniese b Pentatoniese c Tala
  1. Uit hoeveel partye bestaan Indiese musiek?
Table 11
a Een b Twee c Drie
  1. Wat beteken die woord “raga”?
Table 12
a Reëndans b Kleed c Kleur
  1. Wat is ‘n raga?
Table 13
a Die melodie b Die ritme c Die dreunbas
  1. Wanneer word ragas uitgevoer?
Table 14
a Soggens b Spesifieke tyd van die dag of seisoen c Tydens godsdienstige geleenthede
  1. Op watter instrument word die raga gespeel?
Table 15
a Sangira b Siter c Strykinstrument
  1. Hoe word hierdie instrument bespeel?
Table 16
a Stryk met boog b Soos ‘n viool c Pluk snare
  1. Hoeveel snare het die instrument?
Table 17
a Elf tot dertien b Sewe c Vyf
  1. Hoe word die addisionele snare bespeel?
Table 18
a Pluk die snare b Met strykstok c Vibreer net saam
  1. Wat is die tala?
Table 19
a Die melodie b Die ritme c Die dreunbas
  1. Watter instrument speel die tala?
Table 20
a Siter b Tabla c Tambura
  1. Watter tipe instrument is bogenoemde?
Table 21
a Perkussie b Snaar c Klawerbord
  1. Waaruit bestaan hierdie instrument?
Table 22
a ‘n Stel van twee tromme b Een trom c Twee stokkies
  1. Watter instrument speel die dreunbas?
Table 23
a Siter b Tabla c Tambura
  1. Hoe verskil hierdie instrument van die siter?
Table 24
a Dit word gestryk b Dit het vier snare c Dit is ‘n tipe trom
  1. Hoe word al die bogenoemde instrumente bespeel?
Table 25
a Sittend op hoë stoele b Staande c Sittend plat op die vloer
  1. Wie is ‘n bekende komponis van Indiese musiek?
Table 26
a Savi Rhanker b Berlioz c Ravi Shankar
Table 27
Totaal:    
    25

Stap 8

Nog tradisionele musiek: Die Kaapse Klopse

Soos Indiese musiek, is die musiek van die Kaapse Klopse ook ‘n voorbeeld van tradisionele musiek in Suid-Afrika.

Beskryf die ghommatrom

Wat is die doel, funksie en rol van die ghommatrom?

Aktiwiteit 3:

Om die gebruik van instrumente in inheemse musiek te ondersoek: Afrika-musiek

[LU 4.3]

Die rol van musiekinstrumente in die Afrika-musiekkultuur is baie meer uitgebreid as in Westerse musiekkulture:

  • Die primêre funksie van musiekinstrumente is om klank te maak/skep.
  • Afrika-instrumente word egter dikwels ook gebruik om spesifieke kenmerke van kulture uit te beeld – bv. ritueel simboliek as versierings op die instrument.
  • Musiek (instrumente) word gebruik vir mondelinge kommunikasie bv. boodskappe na ander areas; oorlogskrete.
  • Liggaamsperkussie en sang is net so belangrik soos gemaakte instrumente.

Jy het in die vorige twee aktiwiteite kennis gemaak met die gebruik van die trom in Westerse klassieke musiek en Indiese tradisionele musiek.

Dit is egter met Afrika waarmee die trom sinoniem mee is!

Stap 1

Werk in groepe en doen navorsing oor die doel, funksie en rol van die trom (of ander instrument soos mbira) in die algemeen, of in spesifieke kulture en sekere streke. Die opvoeder sal julle lei.

Elke groep kry die geleentheid om hul inligting met die klas te deel.

Stap 2

Jy behoort nou genoeg kennis te hê om Westerse, tradisioneel Indiese en inheemse Afrika-musiek met mekaar te vergelyk t.o.v. die volgende aspekte:

Table 28
  Westerse musiek Indiese musiek Afrika- musiek
Die term “musiek”      
Notasie      
Table 29
Vokale musiek      
Funksie van die trom      
Improvisasie      
Diatoniese toonleer      

Watter afleiding kan jy maak?

Musiek word dikwels gebruik as terapie. Vandag word Afrika-tromme ook gebruik om jeugdige misdadigers te rehabiliteer. Die speel van die soort tromme het ‘n stimulerende effek wat mense help om van hulle frustrasies en negatiewe energie ontslae te raak.

Enige mens voel tog goed oor homself wanneer hy iets bevredigend en sinvol gedoen het!

Assessering

Table 30
Leeruitkomstes(LUs)
 
LU 4
UITDRUKKING EN KOMMUNKASIEDie leerder is in staat om te analiseer en ‘n verskeidenheid vorme van kommunikasie en uitdrukking in Kuns en Kultuur te gebruik.
Assesseringstandaarde(ASe)
 
Dit is duidelik wanneer die leerder:
MUSIEK (4.3)
  • die doel, funksie en rol van verskillende instrumente wat in inheemse, tradisionele of Westerse vorms van musiek in Suid-Afrika gebruik word, kan ondersoek en verduidelik.

Collection Navigation

Content actions

Download:

Collection as:

PDF | EPUB (?)

What is an EPUB file?

EPUB is an electronic book format that can be read on a variety of mobile devices.

Downloading to a reading device

For detailed instructions on how to download this content's EPUB to your specific device, click the "(?)" link.

| More downloads ...

Module as:

PDF | More downloads ...

Add:

Collection to:

My Favorites (?)

'My Favorites' is a special kind of lens which you can use to bookmark modules and collections. 'My Favorites' can only be seen by you, and collections saved in 'My Favorites' can remember the last module you were on. You need an account to use 'My Favorites'.

| A lens I own (?)

Definition of a lens

Lenses

A lens is a custom view of the content in the repository. You can think of it as a fancy kind of list that will let you see content through the eyes of organizations and people you trust.

What is in a lens?

Lens makers point to materials (modules and collections), creating a guide that includes their own comments and descriptive tags about the content.

Who can create a lens?

Any individual member, a community, or a respected organization.

What are tags? tag icon

Tags are descriptors added by lens makers to help label content, attaching a vocabulary that is meaningful in the context of the lens.

| External bookmarks

Module to:

My Favorites (?)

'My Favorites' is a special kind of lens which you can use to bookmark modules and collections. 'My Favorites' can only be seen by you, and collections saved in 'My Favorites' can remember the last module you were on. You need an account to use 'My Favorites'.

| A lens I own (?)

Definition of a lens

Lenses

A lens is a custom view of the content in the repository. You can think of it as a fancy kind of list that will let you see content through the eyes of organizations and people you trust.

What is in a lens?

Lens makers point to materials (modules and collections), creating a guide that includes their own comments and descriptive tags about the content.

Who can create a lens?

Any individual member, a community, or a respected organization.

What are tags? tag icon

Tags are descriptors added by lens makers to help label content, attaching a vocabulary that is meaningful in the context of the lens.

| External bookmarks