Skip to content Skip to navigation Skip to collection information

OpenStax-CNX

You are here: Home » Content » Ekonomiese en Bestuurswetenskappe Graad 8 » Leierskap en bestuurstrategiee om wins te verseker

Navigation

Lenses

What is a lens?

Definition of a lens

Lenses

A lens is a custom view of the content in the repository. You can think of it as a fancy kind of list that will let you see content through the eyes of organizations and people you trust.

What is in a lens?

Lens makers point to materials (modules and collections), creating a guide that includes their own comments and descriptive tags about the content.

Who can create a lens?

Any individual member, a community, or a respected organization.

What are tags? tag icon

Tags are descriptors added by lens makers to help label content, attaching a vocabulary that is meaningful in the context of the lens.

This content is ...

In these lenses

  • GETSenPhaseEMS display tagshide tags

    This module and collection are included inLens: Siyavula: Economic and Management Sciences (Gr. 7-9)
    By: Siyavula

    Module Review Status: In Review
    Collection Review Status: In Review

    Click the "GETSenPhaseEMS" link to see all content selected in this lens.

    Click the tag icon tag icon to display tags associated with this content.

Recently Viewed

This feature requires Javascript to be enabled.

Tags

(What is a tag?)

These tags come from the endorsement, affiliation, and other lenses that include this content.
 

Leierskap en bestuurstrategiee om wins te verseker

Module by: Siyavula Uploaders. E-mail the author

EKONOMIESE EN BESTUURSWETENSKAPPE

Graad 8

BESTUURS-, VERBRUIKERS- EN FINANSIËLE KENNIS EN VAARDIGHEDE

Module 11

Leierskap en Bestuurstrategieë om Wins te verseker

AKTIWITEIT 1:

Om die term wins te verduidelik en toe te pas

Table 1
         
  LU 3.2      
         

Die aard van wins

Wins kan gesien word as die verskil tussen ’n onderneming se inkomste en uitgawes.

Dit is die oorskot van inkomste wat verdien is bo die uitgawes wat aangegaan is om die inkomste voort te bring.

Enige persoon wat ’n onderneming begin se hoofdoelwit is om maksimum wins te realiseer. Hierdie wins kan gesien word as die eienaar se vergoeding vir die gebruik van sy kapitaal. Die wins wat hy maak, moet beduidend meer wees as die rente wat hy sou verdien indien hy hierdie geld in die bank sou belê.

Dit is dus belangrik dat die onderneming op so ’n manier bestuur word dat ’n goeie opbrengs op die eienaar se kapitaalbelegging in sy onderneming verseker word.

Die bepaling van wins

Ten einde die wins te bepaal, word sekere inligting omtrent die onderneming benodig. Dit word verkry uit ’n staat wat gewoonlik aan die einde van die finansiële jaar opgestel word. Die staat bevat die inkomste wat gedurende ’n sekere periode verkry is, asook die uitgawes wat aangegaan is om die inkomste voort te bring. Hierdie staat word ’n Inkomstestaat genoem.

Vir winsbepalingsdoeleindes kan ondernemings volgens die aard van hul aktiwiteite, in twee hoofgroepe verdeel word naamlik:

  • diensondernemings; en
  • handelsondernemings

Diensondernemings lewer ’n diens en verkry sodoende ’n inkomste, byvoorbeeld haarkappers, loodgieters, droogskoonmaakondernemings, mediese praktisyns, tandartse, ensovoorts.

Handelsondernemings koop handelsware aan en verkoop dit teen ’n hoër bedrag as die aankoopprys om sodoende ’n wins te maak.

Die wins van hierdie ondernemings kan deur ’n eenvoudige aftreksom bepaal word,naamlik:

  • Wins = Inkomste – Uitgawe
  • Verduidelik in jou eie woorde wat jy onder die term wins verstaan:

AKTIWITEIT 2:

Om strategieë vir die versekering van goeie wins op opbrengs te bespreek

Table 2
         
  LU 3.2      
         

Goeie leierskap en bestuurstrategieë sal daarop gerig wees om die onderneming se uitgawes so laag as moontlik te hou en terselfdertyd maksimum inkomste te realiseer.

Dit kan onder andere gedoen word deur streng kontrole oor uitgawes soos telefoon, water en elektrisiteit, vervoerkoste, skryfbehoeftes en advertensies uit te oefen. Dié uitgawes moet maandeliks vergelyk word en indien daar ’n beduidende afwyking voorkom, moet die oorsaak opgespoor en reggestel word.

Terselfdertyd moet gepoog word om die inkomste so hoog as moontlik te hou.

In die geval van ’n diensonderneming moet uitmuntende diens te alle tye gelewer word omdat tevrede kliënte die beste advertensie vir enige onderneming is.

By handelsondernemings moet die laagste moontlike aankoopprys en die hoogste moontlike verkoopprys beding word. By die bepaling van die verkoopprys moet ondernemings wat in dieselfde produkte handel dryf se verkooppryse in aanmerking geneem word.

’n Kleiner winsgrens op die korttermyn kan moontlik ’n meer standhoudende wins op die langtermyn verseker.

Die waarde van advertensies en bemarkingsveldtogte moet nie onderskat word nie. Aangesien dit egter baie duur kan wees moet die voordeel daarvan teen die koste opgeweeg word.

Leierskap en bestuurstrategieë wat gerig is op die verkryging van goeie opbrengste moet ingestel wees op die korttermyn, maar ook die toekoms van die onderneming oor die langtermyn in aanmerking neem. Die primêre doelwit is dus om ’n redelike wins te verdien en ’n gesonde finansiële toestand in die onderneming te handhaaf.

Groepsopdrag:

  • Verdeel ’n vel karton in twee en plak tydskrifprente van diensondernemings aan die een kant en handelsondernemings aan die ander kant. Kies een diensonderneming en een handelsonderneming op jou plakkaat en skryf punte neer wat die bestuur by elkeen in ag moet neem om goeie wins op hul opbrengs te verseker.

AKTIWITEIT 3:

Om transaksies op te teken en eienaarsbelang en wins te bereken

Table 3
         
  LU 3.2      
         
  • Voltooi die tabel op die volgende bladsy met behulp van die inligting hieronder.

Transaksies van Dixon Droogskoonmakers, eienaar D. Dixon.

1 D. Dixon het ’n besigheid begin met die naam, Dixon Droogskoonmakers, deur R50 000 in die onderneming se lopende bankrekening te deponeer.

2 Betaal die munisipaliteit per tjek 001 vir ’n handelslisensie, R500.

3 Huur ’n gebou van Ena Eiendomme en betaal per tjek 002, R1 000.

4 Koop ’n afleweringsvoertuig van Rennie Motors en betaal per tjek 003, R52 000.

5 Koop skryfbehoeftes aan van Skryfbehoeftes Bpk. en betaal per tjek 004, R70.

6 Reik tjek 005 uit aan Skoonmaak Materiaal Verspreiders vir skoonmaakmateriaal, R500.

7 Kontant ontvang vir dienste gelewer volgens kasregisterrol, R3 520.

8 Betaal die telefoonrekening aan Telkom per tjek 006, R180.

9 Reik tjek 007 uit aan Elkie Handelaars vir toerusting aangekoop, R15 000.

10 Betaal die munisipaliteit R600 per tjek 008 vir water en elektrisiteit.

11 Wissel kontanttjek 009 vir R900 vir die betaling van lone.

12 Kontant ontvang vir dienste gelewer volgens kasregisterrol, R2 100.

13 Koop ’n industriële droogskoonmaakmasjien vir die lewering van dienste vanaf Industrial Bpk. en betaal per tjek 010, R3 000.

14 Kontant ontvang vir verhuring van ’n gedeelte van die gebou, R2 500.

Tabel vir boekstawing van Dixon Droogskoonmakers se transaksies

(a) Toon aan wat die effek van die transaksies op die bates en eienaarsbelang sal wees.

(b) Bepaal die totale inkomste.

(c) Bepaal die totale uitgawes.

(d) Bereken die wins.

Table 4
(a) NOMMER BATES EIENAARSBELANG  
        (b)
         
         
         
         
        (c)
         
         
         
         
        (d)
         
         
         
         

Assessering

Table 5
Leeruitkomstes(LUs)
 
LU 3
Bestuurs-, Verbruiker- en Finansiële Kennis en VaardighedeDie leerder is in staat om kennis en die vermoë te toon om verskeie bestuurs-, verbruikers- en finansiële vaardighede toe te pas.
Assesseringstandaarde(ASe)
 
Ons weet dit as die leerder:
3.1 tussen finansiële begrippe onderskei wat in die sakewêreld gebruik word (bv. vaste bates, bedryfsbates, laste, eienaarsbelang);
3.2 leiers- en bestuurstrategieë wat ‘n opbrengs uit beleggings sal verseker ontwikkel;
3.3 brondokumente (bv. kwitansies, depositostrokies, tjeks) kan invul en rekord hou van elementêre kontanttransaksies in ‘n staat van ontvangste en betalings;
3.4 toetsbordvaardighede en funksietoetse gebruik om basiese inligting te ontwikkel, te bewaar en te herwin;
3.5 die begrip netto waarde verduidelik en ontleed ‘n staat daarvan;
3.6 die verskillende metodes om te spaar ondersoek en te belê (bv. spaarrekenings, vaste deposito’s, aandele, effektetrusts), en bereken opbrengste uit ‘n verskeidenheid beleggings.

Collection Navigation

Content actions

Download:

Collection as:

PDF | EPUB (?)

What is an EPUB file?

EPUB is an electronic book format that can be read on a variety of mobile devices.

Downloading to a reading device

For detailed instructions on how to download this content's EPUB to your specific device, click the "(?)" link.

| More downloads ...

Module as:

PDF | More downloads ...

Add:

Collection to:

My Favorites (?)

'My Favorites' is a special kind of lens which you can use to bookmark modules and collections. 'My Favorites' can only be seen by you, and collections saved in 'My Favorites' can remember the last module you were on. You need an account to use 'My Favorites'.

| A lens I own (?)

Definition of a lens

Lenses

A lens is a custom view of the content in the repository. You can think of it as a fancy kind of list that will let you see content through the eyes of organizations and people you trust.

What is in a lens?

Lens makers point to materials (modules and collections), creating a guide that includes their own comments and descriptive tags about the content.

Who can create a lens?

Any individual member, a community, or a respected organization.

What are tags? tag icon

Tags are descriptors added by lens makers to help label content, attaching a vocabulary that is meaningful in the context of the lens.

| External bookmarks

Module to:

My Favorites (?)

'My Favorites' is a special kind of lens which you can use to bookmark modules and collections. 'My Favorites' can only be seen by you, and collections saved in 'My Favorites' can remember the last module you were on. You need an account to use 'My Favorites'.

| A lens I own (?)

Definition of a lens

Lenses

A lens is a custom view of the content in the repository. You can think of it as a fancy kind of list that will let you see content through the eyes of organizations and people you trust.

What is in a lens?

Lens makers point to materials (modules and collections), creating a guide that includes their own comments and descriptive tags about the content.

Who can create a lens?

Any individual member, a community, or a respected organization.

What are tags? tag icon

Tags are descriptors added by lens makers to help label content, attaching a vocabulary that is meaningful in the context of the lens.

| External bookmarks